Logo
Logo

Aromatherapie en de huid

Aromatherapie en de huid

Aromatherapie is een hype. De vraag naar kwaliteitsproducten die essentiële oliën bevatten, neemt steeds meer toe.  De reclame springt daarop in en laat ons steeds meer toepassingen zien – van w.c. verfrisser tot toevoeging aan hondenvoer. Ook binnen de huidverzorgingsindustrie is het gebruik van essentiële olie een hype. In allerlei middelen worden oliën verwerkt, al is het alleen maar voor de geur.

De huid een barrière?

Tot ver in de 20e eeuw is de huid gezien als een onneembare vesting die geen stoffen doorliet.  Echter onderzoek naar het gebruik van pesticiden liet zien dat deze schadelijke stoffen door de huid werden opgenomen en vervolgens werden opgeslagen in het weefsel. Dit leidde in veel gevallen tot ernstige vergiftigingsverschijnselen en andere gezondheidsklachten. Het bleek dat met name de vet oplosbare bestanddelen door de huid worden opgenomen. Blijkbaar is de huid niet alleen een barrière tegen invloeden van buitenaf.

De huid kan lipofiele (vetminnende) substanties doorlaten. Essentiële oliën zijn lipofiele vloeistoffen die in vet oplosbaar zijn en onoplosbaar in water. Het cruciale punt is de barrière van het stratum corneum, de buitenste laag van de opperhuid, die vooral uit verhoornde huidcellen bestaat. Wanneer moleculen langs deze hindernis komen, is de verdere reis door het lichaam relatief gemakkelijk omdat de aanwezigheid van lipiden (vetten) in elke celmembraan gemakkelijk de olieoplosbare moleculen van een essentiële olie opnemen. Aangetoond is dat 20 – 60 minuten na de applicatie op de huid stoffen terug te vinden zijn in de adem die uitgeademd wordt. Als de oliebestanddelen de epidermis zijn gepasseerd, komen de stoffen in contact met het complex van lymfe- en bloedvaten, zenuwuiteinden, zweet- en talgklieren, haarfollikels, collageen, fibroblasten, mestcellen, elastine enz. Vandaar komen de moleculen in de circulatie om zo de cellen in het lichaam te beïnvloeden. Lees hieronder verder >>

Aromatherapie cursus voor schoonheidsspecialisten volgen?

 

De huid als opnamemedium

Verschillende factoren beïnvloeden de mate en hoeveelheid substantie die de huid passeert. Als we werken met essentiële oliën op de huid moeten we met een aantal zaken rekening houden:

  • huidgebied – hoe groter het gebied is waar de olie op toegepast wordt, hoe groter de opname
  • dikte en doorlaatbaarheid van de epidermis – handpalmen en voetzolen hebben een relatief dikke opperhuid en bevatten geen olieklieren. Opname van de lipofiele bestanddelen neemt meer tijd. Er is minder weerstand voor wateroplosbare bestanddelen. Gemakkelijke opname vindt plaats op lichaamsdelen waar de huid dunner is, bv. de huid achter het oor en de binnenkant van de pols. De huid op de benen, billen, torso en de buik is minder doorlaatbaar dan handpalmen en voetzolen, voorhoofd en hoofdhuid
  • klieropeningen en haarfollikels – hydrofiele stoffen vinden hun weg via de zweetklieren; lipofiele stoffen kunnen binnen komen via de talg (olie) klieren of via de intercellulaire ruimte buiten de cellen
  • enzymen in de huid kunnen lichaamsvreemde stoffen activeren of inactiveren. Zo kan de huid als ‘laboratorium’ fungeren voor de stofwisseling op de huid
  • een beschadigde huid heeft een bijzonder hoog absorptievermogen

Externe factoren die de opname van essentiële olie in de huid beïnvloeden:

  • hydratatie – toepassing van olie in baden blijkt de opnamesnelheid van oliën te  verhogen. Door het warme water gaan de poriën meer open staan en kunnen de oliën in de huid doordringen. Maar ook een warme vochtrijke huid bevordert het opnemen van olie
  • warmte – versnelt de absorptie
  • occlusie – toepassing van olie op een huid die daarna afgedekt wordt, hetgeen minder kans op verdamping geeft en de hoeveelheid opgenomen stoffen verhoogt

Factoren die met de olie te maken hebben:

  • viscositeit – de dikte van de dragerolie en in mindere mate de dikte van de essentiële olie bepalen voor een deel de opname van de oliën in de huid
  • moleculaire grootte – de grootte van de moleculen bepalen de verdampingssnelheid van een olie. Hoe groter de moleculen in een olie, des te langer blijft de olie op de huid liggen en is de kans op opname groter. De meeste bestanddelen van een essentiële olie hebben een moleculairgewicht onder de 225. Zwaardere en meestal grotere moleculen kunnen de huidlagen nauwelijks passeren
  • herhaald gebruik maakt de huid mogelijk meer doorlaatbaar
  • verzadigbaarheid van de drager. Als een gebruikte vette plantolie meer verzadigde vetzuren bevat, wordt de absorptie van essentiële olie bemoeilijkt

Helicryse, de huidolie

Een voorbeeld van een essentiële olie die in de aromatherapie toegepast wordt op de huid is de Helichrysum italicum var. serotoninum – de strobloem of kerrieplant. Uit deze gele samengesteldbloemige wordt een gele of geelgroene olie geëxtraheerd met een karakteristieke honingachtige geur die wordt veroorzaakt door de aanwezige diketonen. De olie bezit een breed werkingsgebied op de huid. Hij heeft een mogelijke anti-histaminewerking op de huid waardoor de olie inzetbaar is bij allerlei huidproblemen die hun oorzaak hebben in overgevoeligheid. De kracht van helicryse zit in de ontsmetting en genezing van wonden en de versnelde genezing van weefsel met hematomen. Helicryse is de eerste hulp bij een ongeluk voordat professionele hulp aanwezig is. Net als de populaire teatree mag helicryse puur op een wond gedruppeld worden. Voorwaarde is wel dat er sprake moet zijn van een goede kwaliteit helicryse olie. Het desinfecteert de wond en in tegenstelling tot andere desinfecterende stoffen is helicryse niet pijnlijk op de wond.  Helicryse voorkomt in de meeste gevallen de huidzwelling en zorgt ervoor dat ontstekingen bij de wond geen kans krijgen. De vorming van nieuw weefsel dat de wond moet afdekken wordt versneld.

In het algemeen werkt helicryse bij alle huidcondities waar ontstoken weefsel gekalmeerd moet worden en waar nieuwe huid wordt aangemaakt. Helicryse’s legendarische hulp bij de behandeling van littekens – zowel oude als nieuwe – komt tot uiting in de volgende synergie:

  • 1 % helicryse
  • 15 % vlaszaadolie (lijnzaadolie voor therapeutisch gebruik)
  • 84 % basisolie (hazelnootolie) (Schnaubelt 1999)

Bij plastische chirurgie kan dit mengsel toegepast worden een week na de operatie. Het herstel is fenomenaal. Aangeraden wordt het mengsel 2 – 3 x per dag, gedurende 3 – 6 maanden te gebruiken.

Omdat helicryse zo mild is, kan het onverdund worden toegepast op de huid. Pijn wordt vrijwel direct verminderd. Als helicryse direct na een sportblessure op de huid aangebracht wordt, kan in veel gevallen de vorming van een hematoom worden voorkomen. Bij toepassing op een later tijdsstip versnelt helicryse-olie de genezing. Bij de behandeling van bloeduitstortingen en andere sportblessures is de olie goed te verwerken in een arnica- of calendula-maceraat.

Bij littekens/keloïden: als er vorming van wild vlees plaatsvindt is helicryse, samen met gelijke delen rozemarijn verbenon en de bijzondere vette plantolie tamanu (Calophyllum inophyllum) in hazelnootolie zeer verzorgend en huidherstellend.

Tekst

Drs. Harmen Rijpkema, aromatherapeut en medisch antropoloog
Met dank aan Chi Inernational bv

Bronnen

Price, S., Aromatherapy for Health Professionals, Churchill Livingston 1995

Schnaubelt, K. – Medical Aromatherapy,  Frog Ltd. 1998

Plaats een reactie

Reactie (Verplicht veld)

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

Naam (Verplicht veld)
Email (Verplicht veld)

*